Toplumsal medya hesaplarına girişte ikili doğrulama

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Hükümet, çocukları internetin ziyanlı içeriklerinden korumak maksadıyla kısa müddet içinde TBMM gündemine getirilecek, 15 yaşın altındaki çocuklara toplumsal paylaşım sitelerinde hesap açma manisi getirilmesine yönelik düzenlemenin akabinde bir diğer kıymetli düzenlemeye daha hazırlanıyor.

Bu yıl içinde gündeme getirilmesi planlanan toplumsal medya düzenlemesiyle internet kullanıcılarına kimlik ve cep telefonu doğrulaması zaruriliği getirilecek. İkili doğrulama sisteminin devreye sokulmasıyla servis sağlayıcılara da değerli yükümlülükler getiriliyor.

YASAL ÇERÇEVE

Söz konusu toplumsal medya düzenlemesi tartışmaları da beraberinde getirecek üzere görünüyor. Instagram ve X üzere yaygın toplumsal paylaşım ağlarında kabahat ögesi taşıyan ve hakaret içeren paylaşımlar yapılabildiği üzere, bu mecralar toplumsallaşma ve anonimleşme açısından tabir özgürlüğünün araçları olarak da bedellendiriliyor.

Yürürlükteki 5651 sayılı kanunda yapılacak değişiklikle servis sağlayıcılara değerli yükümlülükler getirilmesi planlanıyor.

Yapılacak düzenlemenin hedefi; düzmece ve müstear hesaplardan yapılan hakaret içerikli paylaşımları önlemek, kabahat ögesi taşıyan paylaşımlara ve faaliyetlere pürüz olmak ve her türlü operasyonel toplumsal medya manipülasyonunu sınırlamak olarak açıklanıyor.

Bu münasebetlerle toplumsal medyayı denetim edebilmek için hesap açılırken kimlik doğrulaması mecburî hale getirilecek.

Türkiye’de getirilmesi planlanan model, AB ve ABD modelinden daha ileri kısıtlamalar içeriyor. Daha evvel Güney Kore bunu uygulamış lakin sonrasında iptal etmişti. Çin’de de benzeri uygulamalar bulunuyor.

Batı’da özgürlük-güvenlik istikrarı açısından şu tartışma öne çıkıyor: Önleyici kimlik mecburiliği yerine, cürüm işlendiğinde isimli yolla kimlik tespiti yapılması.

HUKUKİ TARTIŞMA

Dünya örneklerine bakıldığında temel olarak iki modelin tartışıldığı görülüyor: Reaktif model ve önleyici model.

Batı modelinde, “Herkes anonim olabilir. Cürüm varsa mahkeme devreye girer. Kimlik sonradan tespit edilir” yaklaşımı savunuluyor.

Önleyici modelde ise, “Herkes baştan kimliğini beyan eder, devlet isterse eşleştirme yapabilir. Anonimlik caydırılır” yaklaşımı öne çıkıyor. Batı ülkelerinin birçok birinci modeli kullanıyor. Bu ülkelerde genel kimlik doğrulama zaruriliği bulunmuyor. Anonimlik, birçok yerde söz özgürlüğünün bir kesimi kabul ediliyor.
Hakaretle gayret için önleyici kimlik eşleştirme yerine yargı sistemi kullanılıyor. Gerçek isim sistemini deneyip iptal eden en değerli örnek Güney Kore olurken, tam kimlik temelli sistem Çin modeli olarak öne çıkıyor.

ANAYASAL ÖZGÜRLÜKLER

Yasa hayata geçirilirse büyük ihtimalle bahis Anayasa Mahkemesi’ne taşınacak. Bu kapsamda şu soruların tartışılması bekleniyor:

– Daha dar bir metot mümkün müydü?
– Yalnızca kabahat halinde kimlik tespiti kâfi değil miydi?
– Toplumun tamamına yönelik önleyici sistem ölçülü mü?
– Bu uygulama caydırıcı tesir yaratıyor mu?
– Önleyici kimlik zaruriliği özel hayatın kapalılığını ihlal eder mi?
– Tabir özgürlüğünün kullanımına sınırlama getirir mi?
– Şahsî dataların korunması açısından sorun doğurur mu?

Anayasa’nın 26. hususu açısından değerlendirildiğinde, söz özgürlüğü yalnızca tanınan görüşleri değil; rahatsız edici, sert ve muhalif görüşleri de kapsıyor. İnternet ve toplumsal medya da bu müdafaa alanına dahil ediliyor.