Yeni salgın yüzünden okullar kapatılacak mı?

0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Dünya Sıhhat Örgütü’nün gerçekleştirdiği Acil Durum Komitesi Toplantısı’nda maymun çiçeği hastalığının milletlerarası ehemmiyette bir halk sıhhati acil durumu oluşturduğu bildirildi. Üç yıl içinde ikinci defa global acil durum ilan edilen ve bu sefer evvelkilerden daha ölümcül olarak seyreden hastalık, Kongo başta olmak üzere 13 Afrika ülkesinde tespit edildi.

Sağlık Bakanlığı’ndan yapılan açıklamaya nazaran ise; 2024 yılında Türkiye’de maymun çiçeği olayına rastlanmamış olup, şuan için ek önlem ve kısıtlama bulunmamaktadır. Bilim kurulu tarafından yapılan takip ve incelemelerle birlikte yeni gelişmelere nazaran değerlendirmeler yapılacaktır.

Maymun Çiçeği Virüsü (Mpox) Nedir?

LifeClub Sağlıklı Ömür Hizmetleri’nden Aile Hekimliği Uzmanı Dr. İyigün Gedik, tüm dünyada kaygı yaratan maymun çiçeği hastalığı ile ilgili şunları söyledi: “Maymun çiçeği, birinci olarak bir maymun kolonisinden 1950’de izole edilen, insanlarda ve hayvanlarda hastalık yapabilen bir virüstür. Maymun çiçeği virüsünün birinci kaynağı bilinmemekte olup Afrika’da yaşayan yabanî hayvanlar ve kemirgenler kaynaklı olabileceği düşünülmektedir. Maymunlar ve beşerler virüsün rastlantısal konaklarıdır. İnsanlarda birinci olarak 1970’li yıllarda Demokratik Kongo Cumhuriyeti’nde bir hastalık biçiminde görülmüştür.

Dünya üzerinde salgın formunda yayılması birinci olarak 2003’te Amerika’da olmuştur. 2022’de gerçekleşen ikinci salgında birden çok ülke etkilenmiş ve beşerden beşere yaygın bulaşıyla telaşların odağı olmuştur.

1980 yılına kadar devam eden çiçek hastalığı aşısının, maymun çiçeği hastalığının yayılmasını da durdurmada tesirli olabileceği Dünya Sıhhat Örgütü tarafından bildirilmiştir. Çiçek aşılamasının durdurulmasının maymun çiçeğine karşı hassaslığı artırabileceği ve hadiselerin bu nedenle gelişebileceği düşünülmektedir.”

Nasıl Bulaşıyor?

Hastalığın bulaşı suratının yüksek olduğuna dikkat çeken LifeClub hekimlerinden Aile Hekimliği Uzmanı Dr. İyigün Gedik, “Maymun çiçeği virüsünün görüldüğü hadiselerde Afrika’ya seyahat hikayesinin bulunması ya da hasta şahıslarla yakın temas ön plana çıkmaktadır. 2022 yılındaki salgında cinsel temas yoluyla bulaş ön plana çıkmış olup, maymun çiçeği virüsünden etkilenenlerin birçoklarında cinsel temas hikayesi tespit edilmiştir.  Lakin yalnızca cinsel temas değil, konut içi yakın temas ve mesleksel maruziyet sonucu bulaşın olduğu da unutulmamalıdır.

Deriden yakın temas ve ortamdan teneffüs yoluyla bedene giren virüs, ortalama 5-13 günlük bir kuluçka müddetinden sonra hastalık belirtilerini oluşturmaya başlar. Öncelikle ateş, titreme ve kas ağrılarıyla standart bir viral enfeksiyon başlar. Sonrasında hastalığın karakteristik döküntüsü görülür. Döküntüler tüm ciltte görülmekle birlikte genital, anal ve oral lezyonlar öne çıkabilmektedir. Döküntü evvel 2-5 mm’lik kızarıklıklar olarak başlar, sonrasında içi su ve hücre artığı dolu veziküllere ve psödopüstüllere döner. 7 ile 14 gün ortasında kabuk bağlayarak sonlanır. Lezyonlar birinci başta ağrılı olabilir ve kabuk bağlama periyodunda kaşıntı gelişebilir” dedi.

Tanı ve Tedavi Usulleri Nelerdir?

Uzm. Dr. İyigün Gedik, cilt lezyonlarından ve sıvılardan alınan örneklerden PCR testiyle virüs üretilerek teşhis konulduğunu belirtti ve ekledi: “Tedavide kimi antiviral casusların (tekovirimat, brinsidofovir, sidofovir) maymun çiçeğine karşı tesirli olabileceği düşünülmektedir. Şu an için kesin bir tedavisi olmamakla birlikte destekleyici tedaviler uygulanmaktadır.

Hastalığa karşı çiçek aşısının tesirli olacağı düşünülse de günümüzde çiçek aşısı kullanılmamaktadır. Maymun çiçeğine karşı geliştirilmiş Amerikan Besin ve İlaç Dairesi (FDA ) onaylı bir aşı bulunmaktadır.”

Korunmak İçin Ne Yapmalı?

Maymun çiçeği virüsünden korunma prosedürlerine de değinen Uzm. Dr. İyigün Gedik, sözlerini şöyle noktaladı: “Maymun çiçeğinin karakteristik döküntüsü olan yahut endemik bölgelere seyahat hikayesi olan bireylerle yakın temastan kaçınmak, bu bireylerin çarşafları ve ferdî eşyalarıyla teması önlemek gerekir. Yakın temas durumunda standart korunma tedbirleri uygulanmalıdır.”